Digital Seniors Thailand-Singapore

7 2. ทักษะการใช้ดิจิทัล ( Digital Skills) เมื่อการเข้าถึงเพิ่มขึ้น ประเด็นสำคัญถัดมาคือระดับทักษะและความสามารถในการใช้เทคโนโลยี ดิจิทัลอย่างมีประสิทธิภาพ ซึ่งทั้งสองประเทศมีพัฒนาการในทิศทางที่แตกต่างกัน โดยสิงคโปร์แสดงให้เห็นถึง ความก้าวหน้าอย่างต่อเนื่อง ขณะที่ประเทศไทยมีลักษณะเด่นในด้านความรวดเร็วของการปรับตัวและการนำ เทคโนโลยีไปใช้จริงในชีวิตประจำวัน ประเทศไทย สำหรับประเทศไทย ทักษะดิจิทัลของผู้สูงอายุได้ขยายจากการใช้งานพื้นฐานไปสู่การประยุกต์ใช้ ในกิจกรรมทางเศรษฐกิจมากขึ้น จากการสำรวจการมีการใช้ไอซีทีของผู้สูงอายุ พ.ศ. 2567 โดยสำนักงานสถิติ แห่งชาติ พบว่า ผู้สูงอายุประมาณ 6.6 ล้านคนใช้โซเชียลมีเดียเพื่อการสื่อสารเป็นหลัก (ร้อยละ 97.4) รองลงมา ใช้เป็นช่องทางรับรู้ข้อมูลข่าวสาร (ร้อยละ 64.3) และมีการใช้งานเพื่อการซื้อสินค้าออนไลน์ ถึงร้อยละ 32.7 นอกจากนี้ ผู้สูงอายุ 2.4 ล้านคนเคยทำธุรกรรมทางการเงินออนไลน์ โดยกิจกรรมหลัก คือการโอนเงินและการใช้คิวอาร์โค้ด ซึ่งมีสัดส่วนมากกว่าร้อยละ 90 .0 ตัวเลขเหล่านี้สะท้อนถึงการยกระดับ ทักษะดิจิทัลไปสู่การมีส่วนร่วมในระบบเศรษฐกิจดิจิทัลอย่างเป็นรูปธรรม ทั้ งนี้ ผลการศึ กษาพบว่ า ผู้ สู งอายุ ไทยที่ ใช้ เวลากั บอิ นเทอร์ เน็ ตเพื่ อ “การเรี ยนรู้ และ การติดตามข่าวสาร” มีระดับทักษะความเป็นพลเมืองดิจิทัลสูงกว่าผู้ที่ใช้เทคโนโลยีเพียงเพื่อความบันเทิงหรือ การสื่อสารเป็นหลัก ซึ่งสะท้อนให้เห็นว่า “ลักษณะและวัตถุประสงค์ของการใช้งาน” มีความสำคัญต่อ การพัฒนาทักษะดิจิทัล ดังนั้น แม้ระดับแรงจูงใจโดยรวมจะอยู่ในระดับปานกลางถึงสูง แต่สามารถตีความได้ ว่าผู้สูงอายุมีความเปิดรับและมีแนวโน้มพร้อมที่จะทดลองใช้นวัตกรรมดิจิทัลใหม่ ๆ หากได้รับการส่งเสริมและ สนับสนุนอย่างเหมาะสม 8 สิงคโปร์ ผลการสำรวจจาก Singapore Digital Society Report 2023 พบว่า ผู้สูงอายุสิงคโปร์มีทักษะดิจิทัล ที่พัฒนาอย่างชัดเจน โดยเฉพาะในด้านการทำธุรกรรมออนไลน์ สัดส่วนการใช้บริการชำระเงินออนไลน์ เพิ่มขึ้นจากร้อยละ 38 .0 ในปี 2561 เป็นร้อยละ 78 .0 ในปี 2565 ขณะเดียวกัน การใช้แอปพลิเคชันภาครัฐ อย่าง Singpass เพิ่มจากร้อยละ 41 .0 ในปี 2563 เป็นร้อยละ 67 .0 ในปี 2565 สะท้อนถึงความคุ้นเคย และการยอมรับบริการดิจิทัลที่เกี่ยวข้องกับชีวิตประจำวัน อย่างไรก็ตาม ยังพบว่าประชาชน ถึงร้อยละ 37 .0 ไม่ได้อัปเดตอุปกรณ์อย่างสม่ำเสมอ ซึ่งอาจเพิ่มความเสี่ยงด้านความปลอดภัยทางไซเบอร์ แม้ว่าทั้งประเทศไทยและสิงคโปร์จะมีพัฒนาการด้านทักษะดิจิทัลของผู้สูงอายุในทิศทางที่ดีขึ้น แต่การใช้เทคโนโลยีอย่างมีประสิทธิภาพยังขึ้นอยู่กับทัศนคติของผู้สูงอายุ ตลอดจนข้อจำกัดและอุปสรรค ดังนั้น การพิจารณาทัศนคติและอุปสรรคในการใช้เทคโนโลยีดิจิทัลของผู้สูงอายุจึงเป็นประเด็นสำคัญถัดไป ในการทำความเข้าใจการใช้เทคโนโลยีอย่างต่อเนื่องและยั่งยืน 8 Kaewmano, J. (2026). Digital Citizenship Among Older Adults in Thailand: : Key Lessons and Prospects for Development. King Prajadhipok’s Institute Journal, 23(3), 139– 162. retrieved from https://so06.tci-thaijo.org/index.php/kpi_journal/article/view/289254